را و از آن ذخيره منهيد ايشان خلاف كرده بعضى از من و سلوى را ذخيره نهادند و فاسد گشت * ( وَما ظَلَمُونا ) * و ستم نكردند بر ما در آن ذخيره كردن و غير آن از معاصى ديگر * ( وَلكِنْ كانُوا ) * و ليكن بودند كه از نافرمانى * ( أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ ) * بر نفسهاى خود ستم ميكردند و آخر بجزاى خود رسيدند بعد از آن چيزى ديگر بيان مىكند از اخبار بنى اسرائيل از براى حضرت رسالت پناه صلَّى اللَّه عليه و آله و ميفرمايد كه * ( وَإِذْ قِيلَ لَهُمُ ) * و ياد كن اى محمد صلَّى اللَّه عليه و آله چون گفته شد مر بنى اسرائيل را بعد از محاربهء جباران و ظفر بر ايشان * ( اسْكُنُوا ) * ساكن شويد * ( هذِه الْقَرْيَةَ ) * در اين ديه يعنى اريحا و ايليا كه از قراى بيت المقدس بود * ( وَكُلُوا مِنْها ) * و بخوريد از فواكه و اطعمه اين ديه * ( حَيْثُ شِئْتُمْ ) * از هر جا كه خواهيد * ( وَقُولُوا حِطَّةٌ ) * و بگوئيد كه درخواست ما حطة است مراد طلب حط و وضع گناهان است يعنى بگوئيد بار خدايا وضع كن گناهان ما را از ما * ( وَادْخُلُوا الْبابَ ) * و در آييد بدرى از درهاى اين ده * ( سُجَّداً ) * در حالتى كه سجده كنند گان باشيد و يا منحنى شدگان از غايت تواضع * ( نَغْفِرْ لَكُمْ ) * تا بيامرزم براى شما * ( خَطِيئاتِكُمْ ) * گناهان شما را * ( سَنَزِيدُ الْمُحْسِنِينَ ) * زود باشد كه افزون گردانم جزاى نيكوكاران را يعنى ثواب درجات ايشان را زياده گردانم بر مقدار جزاى اعمال ايشان اين وعده است بغفران و زيادتى اثابت بر آن و بيان اين حكايت در سورة البقره سمت ذكر پذيرفته و بر طريق تفصيل تفسير و تبيين آن شده و در آن سوره فكلوا بفا واقع شده به جهت آنكه فا مفيد تسبب سكناى ايشانست براى اكل اطعمه و اينجا متعرض آن نشده به جهت اكتفاء بذكر آن در اول و يا به جهت اكتفاء بدلالت حال بر آن و اما تقديم قوله قولوا بر قوله و ادخلوا اينجا و تاخير آن در آنجا اثرى در تغيير معنى نميكند زيرا كه واو موجب ترتيب نيست و همچنين است ذكر واو عاطفه بينهما و عدم ذكر آن و ذكر * ( سَنَزِيدُ الْمُحْسِنِينَ ) * كه بر سبيل استيناف است به جهت دلالت بر آنكه زيادتى اثابه محض تفضل است نه آنكه در مقابل چيزى بوده باشد كه به آن مامور بودند * ( فَبَدَّلَ الَّذِينَ ظَلَمُوا ) * پس تغيير و تبديل دادند آنان كه ستم كردند بر خود * ( مِنْهُمْ ) * از بنى اسرائيل * ( قَوْلًا ) * سخن مامور به را * ( غَيْرَ الَّذِي قِيلَ لَهُمْ ) * به غير آنكه گفته شده بود مر ايشان را يعنى بر وجه استهزا بدل حطة حنطة گفتند * ( فَأَرْسَلْنا ) * پس فرو فرستاديم * ( عَلَيْهِمْ ) * بر تغيير دهندگان * ( رِجْزاً مِنَ السَّماءِ ) * عذابى از آسمان كه صاعقه بود يا طاعون * ( بِما كانُوا يَظْلِمُونَ ) * بسبب آنكه بودند كه